Powiat wadowicki stawia na słońce: pięć gmin razem montuje 850 urządzeń OZE za niemal 30 mln zł

Wspólna inwestycja pięciu gmin w domową energetykę

Samorządy Wieprza, Kalwarii Zebrzydowskiej, Spytkowic, Brzeźnicy i Tomic zdecydowały się na wspólne przedsięwzięcie, dzięki któremu mieszkańcy zyskają dostęp do paneli fotowoltaicznych, magazynów energii oraz pomp ciepła. Rolę koordynatora całego konsorcjum przyjęła gmina Wieprz, odpowiadając za kontakty z pozostałymi czterema partnerami oraz nadzór nad formalnościami. Niedawno, pod koniec października 2026 roku, włodarze wszystkich pięciu miejscowości zebrali się, by ustalić dalszy harmonogram działań. Podczas tego spotkania przekazano podpisany dokument potwierdzający przyznanie unijnego wsparcia na realizację projektu.

Niemal tysiąc urządzeń - ale nie tysiąc gospodarstw

Zaplanowana skala robi wrażenie: łącznie w pięciu gminach ma powstać 850 instalacji OZE. Warto jednak zaznaczyć, że ta liczba nie przekłada się bezpośrednio na liczbę budynków mieszkalnych, które skorzystają z programu - pojedyncza nieruchomość może otrzymać jednocześnie kilka urządzeń, na przykład fotowoltaikę razem z magazynem energii i pompą ciepła. Oficjalnie nie podano jeszcze, ile konkretnie gospodarstw domowych zostanie objętych inwestycją.

Interesująco wygląda proporcja między fotowoltaiką a magazynowaniem energii. W projekcie przewidziano 334 instalacje PV oraz 316 magazynów energii - liczby te są niemal identyczne. Pokazuje to wyraźny trend: magazyn energii przestał być dodatkiem, a stał się standardowym elementem nowoczesnej instalacji prosumenckiej.

Co to oznacza w praktyce - parametry techniczne

Zgodnie z danymi, jakie podał Samorząd Województwa Małopolskiego, łączna moc wszystkich instalacji fotowoltaicznych wyniesie 2,28 MW. Przy 334 zaplanowanych instalacjach daje to przeciętnie nieco ponad 6 kW mocy na jeden budynek. Magazyny energii osiągną w sumie pojemność 3,83 MWh, co w przeliczeniu na pojedyncze urządzenie oznacza średnio kilkanaście kWh pojemności. Pompy ciepła natomiast będą dysponować łączną mocą 1,69 MW.

To jednak wartości uśrednione dla całego przedsięwzięcia - rzeczywiste parametry poszczególnych instalacji będą dopasowywane do zapotrzebowania energetycznego konkretnych domów. Dzięki magazynowi energii możliwe będzie wykorzystanie wieczorem nadwyżek prądu wytworzonego w ciągu dnia, a połączenie fotowoltaiki z pompą ciepła zwiększa elastyczność w zarządzaniu zużyciem energii. Nie jest to jednak równoznaczne z pełną niezależnością energetyczną budynku przez cały rok.

Skąd pieniądze i kto naprawdę płaci

Łączna wartość całego przedsięwzięcia sięga 30,44 mln zł, a wsparcie unijne pokrywa aż 95 procent tej kwoty. Źródłem finansowania jest program Fundusze Europejskie dla Małopolski na lata 2021-2027, konkretnie działanie 8.11 dotyczące transformacji energetycznej. Największą część środków, odpowiadającą 85 procentom wartości inwestycji, zapewnia Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Pozostałe 10 procent stanowi krajowe współfinansowanie, a resztę dopełnia wkład własny samorządów.

Te proporcje nie oznaczają jednak automatycznie, że każdy mieszkaniec zapłaci jedynie symboliczne kilka procent kosztu swojej instalacji. Podane wskaźniki dotyczą rozliczenia całego projektu jako całości, a nie indywidualnych umów zawieranych z poszczególnymi właścicielami nieruchomości. Szczegółowe zasady partycypacji finansowej powinny zostać precyzyjnie określone w dokumentach podpisywanych bezpośrednio z gminami. Trzeba też liczyć się z możliwością wystąpienia dodatkowych wydatków, które nie zostaną objęte dofinansowaniem unijnym.

Która gmina zyska najwięcej urządzeń?

Najwięcej informacji na temat realizacji ujawniła dotąd gmina Wieprz, która jednocześnie realizuje największą część całej inwestycji. Na terenie tej gminy urządzenia pojawią się w ponad stu dwudziestu lokalizacjach, obejmując instalacje fotowoltaiczne oraz towarzyszące im magazyny energii. Wartość tej części projektu przekracza 11 mln zł, z czego zdecydowaną większość pokrywa dofinansowanie unijne.

Na drugim miejscu pod względem wysokości wsparcia znajduje się Kalwaria Zebrzydowska, która otrzyma ponad 8 mln zł na realizację swojej części zadania. Pozostałe urządzenia zostaną zamontowane w gminach Spytkowice, Brzeźnica oraz Tomice. Wszystkie pięć samorządów będzie wspólnie zarządzać procedurami przetargowymi oraz koordynować prace montażowe u mieszkańców.

Praktyczne wskazówki dla osób zakwalifikowanych

• Obecnie nie planuje się nowego naboru do programu - uczestnikami są wyłącznie osoby, które wcześniej złożyły odpowiednie zgłoszenia na etapie przygotowania wniosku.
• Fakt podpisania umowy o dofinansowanie nie oznacza jeszcze, że montaż ruszy od razu - najpierw muszą zostać przeprowadzone przetargi na wybór wykonawców.
• Parametry techniczne instalacji będą ustalane indywidualnie, w zależności od charakterystyki konkretnego budynku.
• Mieszkańcy powinni na bieżąco śledzić komunikaty swojej gminy dotyczące terminów oraz ewentualnej wysokości wkładu własnego.
• Realizacja całego przedsięwzięcia, zgodnie z planem województwa, powinna zakończyć się do roku 2027.

Szerszy obraz: kierunek, w którym zmierza energetyka obywatelska

Obecnie trwają prace nad przygotowaniem umów z uczestnikami programu oraz nad organizacją przetargów na dostawę i montaż urządzeń. Dla osób już zakwalifikowanych kluczowe będą teraz konkretne ustalenia: wysokość indywidualnego wkładu, harmonogram montażu oraz zasady eksploatacji instalacji po jej uruchomieniu.

Projekt realizowany przez gminy powiatu wadowickiego dobrze obrazuje kierunek rozwoju polskiej fotowoltaiki prosumenckiej - panele słoneczne coraz częściej łączone są z magazynowaniem energii oraz z elektryfikacją ogrzewania za pomocą pomp ciepła. Wysoki poziom unijnego wsparcia umożliwia realizację takich przedsięwzięć na dużą skalę, obejmując jednocześnie setki gospodarstw domowych. Finalna korzyść dla mieszkańców zależeć będzie jednak od szczegółów zawartych w indywidualnych umowach oraz od faktycznych kosztów utrzymania instalacji w kolejnych latach eksploatacji.